Banka Güvenlik Açığı Nedeniyle Tazminat Davası
Dijital bankacılığın yaygınlaşmasıyla birlikte internet bankacılığı, mobil uygulamalar ve kredi kartı işlemleri üzerinden gerçekleşen dolandırıcılık vakalarında ciddi artış yaşanmaktadır. Özellikle bankanın güvenlik sistemindeki eksiklik, yetersiz denetim veya teknik açık nedeniyle müşterinin zarara uğraması halinde bankanın hukuki sorumluluğu gündeme gelir.
Bu yazıda, banka güvenlik açığı nedeniyle açılabilecek tazminat davalarının hukuki dayanakları ve süreç hakkında bilgilendirme yer almaktadır.
1. Bankanın Güvenlik Yükümlülüğü
Bankalar, faaliyetleri gereği “güven kurumu” niteliğindedir. Müşterilerinin mevduatını, kişisel verilerini ve finansal işlemlerini yüksek güvenlik standartları ile korumak zorundadır.
Bankacılık Kanunu uyarınca bankalar; iç kontrol, risk yönetimi ve bilgi sistemleri güvenliğini sağlamakla yükümlüdür.
Ayrıca;
Güçlü kimlik doğrulama sistemleri kurmak
Şüpheli işlemleri tespit etmek
Olağan dışı para transferlerini engellemek
Müşteriyi zamanında bilgilendirmek
bankanın özen borcunun bir parçasıdır.
2. Hangi Durumlarda Banka Sorumlu Olur?
Her dolandırıcılık olayında banka otomatik olarak sorumlu değildir. Ancak aşağıdaki hallerde bankanın kusuru söz konusu olabilir:
Aynı gün içinde farklı şehirlerden yüksek tutarlı işlemlerin yapılması
Hesapta olağan dışı para çıkışı olmasına rağmen işlem engeli konulmaması
SMS onay sisteminin teknik açık nedeniyle devre dışı kalması
Müşteri itirazına rağmen hızlı müdahale edilmemesi
Bu gibi durumlarda bankanın ağır kusuru veya hizmet kusuru değerlendirilebilir.
3. Hukuki Dayanak
Banka ile müşteri arasındaki ilişki sözleşmeye dayanır. Bu nedenle dava çoğunlukla sözleşmeye aykırılık ve haksız fiil hükümlerine dayandırılır.
Türk Borçlar Kanunu kapsamında borcun gereği gibi ifa edilmemesi halinde zarar gören taraf tazminat talep edebilir.
Ayrıca somut olayın niteliğine göre;
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri de uygulanabilir.
4. Talep Edilebilecek Tazminatlar
Banka güvenlik açığı nedeniyle açılacak davalarda şu talepler ileri sürülebilir:
Hesaptan çekilen paranın iadesi
Faiz talebi
Maddi zararların karşılanması
Manevi tazminat (özellikle ciddi mağduriyet hallerinde)
Mahkeme, bankanın kusur oranına göre karar verir.
5. İspat ve Deliller
Bu tür davalarda teknik inceleme önemlidir. Genellikle:
Banka işlem kayıtları
IP log kayıtları
SMS doğrulama kayıtları
Uzman bilirkişi raporu
dosyada belirleyici rol oynar.
6. Dava Süreci
Banka güvenlik açığı nedeniyle açılacak davalarda süreç şu şekilde ilerler:
Bankaya yazılı itiraz ve başvuru
Gerekirse BDDK veya Tüketici Hakem Heyeti başvurusu
Görevli mahkemede dava açılması
Bilirkişi incelemesi
Mahkeme kararı
Zamanaşımı süresi somut olaya göre değişmekle birlikte genel olarak 10 yıldır.
Sonuç
Bankalar, müşterilerinin hesap güvenliğini sağlamakla yükümlü kurumlardır. Güvenlik zafiyeti, teknik açık veya denetim eksikliği nedeniyle oluşan zararlar hukuki sorumluluk doğurabilir.
Banka kaynaklı şüpheli işlemlerle karşılaşılması halinde hızlı hareket edilmesi, yazılı başvuru yapılması ve sürecin uzman bir avukat aracılığıyla yürütülmesi hak kaybını önleyecektir.